Süleyman Bey, Karamanoğulları beyi 2. İbrahim Bey’in (1423-1464) oğlu olan ve babasının ölümünden sonra çıkan taht kavgası sırasında Fatih Sultan Mehmed’in yanına sığınan bir Karamanoğlu şehzadesidir.
Süleyman Bey ve Ailesi
Babası Tâceddin İbrahim Bey, Osmanlı padişahı Çelebi Mehmed’in kızı İlaldı Hatun ile evli idi [1]. Hamit Şafakcı, bu evlilikten Pîr Ahmed, Karaman, Kasım, Alâeddin, Süleyman ve Nûre Sûfî adlı oğulların ve Fâtih Sultan Mehmed ile evlenen bir kızın doğduğunu yazar; Şafakcı bu kızı Gülşah Hatun adıyla anar [2]. Buna göre Süleyman, annesi tarafından 2. Murad’ın yeğeni, Fâtih Sultan Mehmed’in hem hala oğlu hem de kayınbiraderi idi. Faruk Sümer, İbrahim Bey’in veliaht olarak gösterdiği İshak Bey’i bu evlilikten doğan oğullar arasında saymaz [1].
İbrahim Bey’in Son Yılları
İbrahim Bey’in son yıllarında Karamanoğulları ile Osmanlılar arasındaki ilişkiler gergin idi. Bey 1464 yılında ağır hastalandı. Oğulları arasında anlaşmazlık çıkınca oğlu İshak ile birlikte Gevele Kalesi’ne doğru yola çıktı ve yolda öldü. Cesedi Lârende’ye götürülerek buradaki türbesine gömüldü [1].
Mehmed Neşrî, İbrahim Bey öldüğünde İshak, Pîr Ahmed, Karaman, Kasım, Alâeddin, Süleyman ve Nûre Sûfî adlı yedi oğlunun kaldığını kaydeder [3, s. 771].
Taht Kavgası ve Fatih’e Sığınma
İbrahim Bey’in ölümünden sonra beylik iki kardeş arasında bölündü. Sümer’in ifadesiyle İshak, merkezi Silifke olan İç İl ile Ermenek ve Mut yörelerine, Pîr Ahmed ise ova bölgesine sahip oldu [1]. Neşrî, bu karışıklık sırasında Şehzade Süleyman ile Nûre Sûfî’nin kaçıp Sultan Mehmed’e geldiklerini yazar [3, s. 771; 2].
İshak Bey beyliğin tamamına hâkim olmak için Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan ile anlaştı. Bunun üzerine Pîr Ahmed, Osmanlılardan yardım istedi. Pîr Ahmed, Fâtih’in desteğiyle 1465’te İshak’ı yenerek beyliği yeniden tek elde topladı; İshak aynı yıl öldü [1].
Karamanoğlu Süleyman 1464’ten beri Fâtih’in yanında olduğu için Otlukbeli Savaşı‘nda Osmanlı ordusunda bulunmuş olması mümkün, ama kaynaklar bunu desteklenmiyor.
Fatih Sultan Mehmed’in Karaman Siyaseti
Pîr Ahmed’in Osmanlı desteğiyle kazandığı birlik uzun sürmedi. Fâtih, Karamanoğulları’nın bağımsızlığına son vermeye karar verdi. Osmanlı kuvvetleri Nisan 1468’de Gevele’yi, ardından Konya’yı aldı ve Konya’ya Şehzade Mustafa vali olarak gönderildi. Pîr Ahmed ise İç İl’in dağlık bölgesine çekilerek direnişini sürdürdü ve zaman zaman kaybettiği yerleri geri aldı [1].
İlaldı Hatun, Şafakcı’ya göre 1471 yılında Uzun Hasan’dan yardım istemek için yola çıktı ve yolda öldü [2]. Akkoyunlu tehlikesi ortadan kalktıktan sonra Osmanlılar dağlık bölgeler ile Niğde ve Develi yörelerine yönelik son harekâtı 1474’te tamamladı ve beylik Osmanlı hâkimiyetine girdi [1]. Pîr Ahmed’in kardeşi Kasım Bey, 2. Bayezid’e tâbi olarak Silifke’de yaşadı ve 1483’te öldü [1].
Karamanoğlu Süleyman Bey Ne Zaman Öldü?
Yararlanılan kaynaklarda Süleyman Bey’in ölüm tarihi ve yeri hakkında bilgi yoktur. Hakkındaki son kayıt, 1464’te Fâtih’in yanına sığınmasıdır.
Kaynakça:
1. Faruk Sümer, “Karamanoğulları”, TDV İslâm Ansiklopedisi, XXIV, İstanbul 2001, s. 454-460.
2. Hamit Şafakcı, “Osmanlı ile Karamanlı Arasında Bir Kadın: İlaldı Hatun”, Belleten, LXXXIV/299 (2020), s. 105-134. DOI: 10.37879/belleten.2020.105
3. Mehmed Neşrî, Kitâb-ı Cihan-nümâ, nşr. Faik Reşit Unat – Mehmed A. Köymen, II, Ankara: TTK.
